Blog

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

Gönderen:

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ

 

9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

1.(I) Bir oyun ya da senaryo, bir hamlede yaratılmaz; yazarının zihninde, birdenbire ve bütünüyle belirmez. (II) Yazarın ilk çabalarıyla ortaya çıkan, en fazla, ilkel bir taslaktır. (III) Yazar, göstermeye dayalı eserini adım adım geliştirerek ona son biçimini verir. (IV) En ilkel kurgu bile bir birikimin ürünüdür. (V) Bu sürecin uzunluğu, yazarın hazırlığına ve çalışma tarzına bağlıdır.9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

A) I.               B)II.              C)III.                 D) IV.                     E)V.

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

Öğreten Çözüm

Bir Parçanın Akışı Nasıl Bozulur?

Parçada geliştirilmek istenen duygu ve düşüncenin başka bir yönünün anlatıldığı ifade parçadaki anlam bütünlüğünü bozar.

Örneğin

Geçen zaman insana hep çocukluğunu hatırlatır. İnsanın yaşlılığı hep zorluklar ve hastalıklarla geçer. Çünkü çocukluğumuz ömür dediğimiz zamanın en sorunsuz ve sevimli çağıdır.

Dikkat edilirse bu parçada asıl geliştirilmek istenen düşünce “zamanın en çok hangi çağımızı hatırlattığıdır”  ama parçanın ikinci cümlesinde konuyla çok az ilgili olan yaşlılığın sorunlarından söz edildiği için anlatımın akışı bozulmuştur.

Gelelim Sorumuza

Ana Konu: Bir  oyunun hazırlanma aşaması ve hazırlama süreci

Dikkat ederseniz IV. cümlede bu ana konunun tamamen dışına çıkılarak oyun hazırlamanın hangi niteliğe bağlı olduğu belirtilmiştir.

Şifre: Bu tip sorularda öncelikle hangi cümleler arasında bir anlam bütünlüğü olduğunu bulmaya çalışın.

Cevap: D

2.Her iki yanı ağaçlarla kaplı bir ırmağın ve gitgide silinen gecenin kıyısında sessiz sedasız yürüdük. Acı bile duyulamayacak kadar soğuk, çöllerden daha ıssız bozkırda ışığın gülümseyişini bekledik. Sırlarla dolu ama her günü bayram şehirlerde yitirdik kendimizi. Serçeler gibi uzaktan izledik bu güzelliği.

Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi yoktur?

A)Açıklama

B)Benzetme

C)Kişileştirme

D)Betimleme

E)Karşılaştırma

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

Öğreten Çözüm

Öncelikle seçeneklerdeki kavramları açıklayarak işe başlayalım:

A)Açıklama: Herhangi bir konuda bilgilendirme yapılmasına denir.

B)Benzetme: Bir varlığın veya kavramın başka bir kavram veya varlık gibi düşündürülmesine denir.

Şifreler: gibi, misali, andırıyor, adeta vb.

C) Kişileştirme: İnsana ait bir özelliğin insan dışı kavram veya varlıklar için kullanılmasına denir.

D) Betimleme: Varlıkları ve kavramları daha belirgin kılmak için ayırıcı özellikleriyle anlatmaya denir. Bir varlığın nasıl olduğunu belirtmeye yarar.

E)Karşılaştırma: İki Kavram arasında kıyaslama yapmaya denir.

Şifreler: en, kadar, pek, çok, denli vb.

Gelelim sorumuza

Her iki yanı ağaçlarla kaplı bir ırmak-betimleme

Serçeler gibi uzaktan izledik-benzetme

Bozkırda ışığın gülümseyişi-kişileştirme

Çöllerden daha ıssız bozkır-karşılaştırma

Bu durumda parçada herhangi bir konuyla ilgili verilmediği görülecektir.

Cevap: A

3.Dün akşam genç bir şairin evinde toplandık. Misafirlerden biri elindeki kitabı karıştırıyor, bir başkası da odanın köşesindeki gösterişli piyanonun tuşlarına dokunuyordu. Bu sırada ev sahibi, bana taslak hâlindeki şiirini okudu ve ne düşündüğümü sordu. Ben, şiir bitmeden bir şey dememe imkân olmadığını söyledim. Arkadaşım da şiiri değil de içindeki düşünceleri nasıl bulduğumu sordu. Ben de şiir, sözcüklerle resim yapma sanatıdır, dedim ve Mallarme’nin Degas’ya verdiği “Şiir düşüncelerle değil, sözcüklerle yazılır.” yanıtını hatırlattım.

 Bu parçanın anlatımıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)Tanımlama yapılmıştır.

B)Örneklemeden yararlanılmıştır.

C) Öykülemeye başvurulmuştur.

D)Betimlemeye yer verilmiştir.

E)Tanık gösterme vardır.

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

Öğreten Çözüm

Öncelikle seçeneklerdeki kavramları açıklayalım.

A)Tanımlama: Bir kavramın ne olduğunu belirlemeye denir.

Şifre: Yüklemi “nedir” sorusuna yanıt veren cümlelerde tanımlama olur.

  1. B) Örnekleme: Bir saptama veya iddianın daha iyi anlaşılması için belli sayıda verilen parçalar.
  2. C) Öyküleme: Yer, zaman ve kişi göstererek bir olay veya durumu anlatmaya denir.
  3. D) Betimleme: Varlıkların görsel özellikleriyle anlatılmasıdır.

E)Tanık gösterme: Herhangi bir düşünceyi ispatlamak için o konuda uzman birinin görüşlerini dayanak yapmaya denir.

Şimdi sorumuza dönebiliriz.

  1. “genç bir şair, gösterişli piyano” sözlerinde betimleme yapılmıştır.
  2. “Piyanonun tuşlarına dokunuyordu, şiirini okudu ve ne düşündüğümü sordu.” vb. sözlerde öyküleme yapılmıştır.
  3. “Sözcüklerle resim yapma sanatıdır.” Sözü bir tanımdır.
  4. “Mallarme’nin Degas’ya verdiği ‘Şiir düşüncelerle değil, sözcüklerle yazılır.”’yanıtını hatırlattım.” İfadesinde tanık gösterilmiştir. Şiir ile ilgili düşüncelerde Mallarme tanık gösterilmiştir.

Bu durumda parçada örneğe yer verilmediği görülmektedir.

Cevap: B

4.(I) Dinlemeyle ilgili bütün incelemeler, dinleyicinin, mesajın içeriğine odaklanmasının önemine işaret eder. (II) Çoğu zaman konuşmacıyı dinlemez yalnızca dinlemiş gibi görünürler. (III) Buna karşılık iyi dinleyiciler söylenen her şeyde ilginç ve faydalanılacak bir şey bulmaya çalışırlar. (IV) Burada benim ihtiyacım olan hangi bilgiler var? (V) Söylediklerinde yeni bir şey var mı? (VI) Bu tür sorular bizim ana yoldan ayrılmamamızı sağlar.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra, “Fakat kimi dinleyiciler bir konuşmacının mesajını aktarmasına nadiren fırsat verirler.” cümlesi getirilmelidir?

A)I                    B)II                    C)III                D)IV                   E)V

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

Öğreten Çözüm

Bir Parçaya Herhangi Bir Cümle Nasıl Dâhil Edilir?

Soru kökünde verilen bir cümlenin uygun bir yerine eklenebilmesi için parçadaki cümlelerden biriyle anlam, içerik  ve biçimsel olarak uygun düşmesi gerekir. Örneğin ben bir cümleysem benden önce veya sonra gelecek ifadenin benle ilgili olması gerekir

Yani

“Sanatsal çaba bütünüyle yeteneğe bağlı değildir.” cümlesinden sonra “Patatesleri soymuşsanız tencereye atın.” cümlesi gelemez. Ama “ Bu biraz da sanatta emek göstermeye bağlıdır.” cümlesi getirilebilir.

Bu bilinçle soru kökünde verilen cümledeki ifadeyi analiz etmeliyiz. Yani parçayı okumadan soru kökündeki ifadeyi anlamalıyız.

“Fakat kimi dinleyiciler bir konuşmacının mesajını aktarmasına nadiren fırsat verirler.” Bu cümlede dinleyicilerin konuşmacının mesajını aktarmasına fırsat vermedikleri belirtiliyor. Parçada dinleyici ve konuşmacı ilişkisini bu açıdan ele alan bir yargı tespit etmeliyiz.

Ayrıca soru kökündeki cümlede geçen “fakat” bağlacı da bir şifredir. Bu bağlaç anlamca zıt iki yargıyı bağlamaktadır.

Şifre Sözcükler: mesaj, fakat, konuşmacı, dinleyici

Özetle, dinleyici okura bir mesaj vermeye çalışıyor ama okur mesajı almakta direniyor. Bu ifadenin sağlanması için söz konusu cümleyi I. cümleden sonra getirmeliyiz.

Cevap: A

5. (I) Bir süredir takip ettiğim eleştirmen, eser değerlendirmelerinde genellikle nesnel ölçütler kullanmıyor. (II) Bir eser hakkında ulaştığı yargılar havada kalıyor. (III) Bir gün beğendim dediğine başka bir gün beğenmedim demesine, bu yüzden şaşırmıyorum. (IV) Okur, bunları örnekleriyle görmek ister. (V) Ne var ki son zamanlarda dergiler, eleştiri dünyasına hiçbir katkısı olmayan yazılarla dolu.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinden sonra “Oysa gerçek eleştirmen eserle ilgili yargılarını gerekçelere dayandırır.cümlesi getirilmelidir?

A)I                        B)II                          C)III                       D)IV                            E)V

 

Öğreten Çözüm

Soru kökünde verilen cümlede geçen “oysa” bağlacı iki zıt yargıyı birbirine bağlamak için kullanılır.

Dikkat edilirse parçanın I., II. ve III. cümlelerinde sözü edilen eleştirmenin bir eleştirmenden beklenen şartlara sahip olmadan  değerlendirme yaptığından söz ediyor oysa gerçek eleştirmen eserle ilgili yargılarını gerekçelere dayandırmak zorundadır. Yoksa söyledikleri havada kalır.

O halde yanıtımız da belli oldu: III. cümleden sonra

Cevap: C

 

6.“Kalbim Unut Bu Şiiri” diye yazarken bile “Kalbim Unutma Bu Şiiri” diyen bir ses duyulur sözcüklerin arasından. Neşet Ertaş’ın “Kalpten kalbe bir yol vardır, görünmez.” dediği gibi… Ahmet Telli, kalbiyle yazar, kalbe yazar ve yazdıkları kalbe ulaşır. Gönül adamı dedikleri türden bir genişlik değildir bu. Tüm yaşadıklarına ve acılara rağmen hüzünle gülümseyen bir şiirin, düşünceyi ihmal etmeden genişlemesi, soluk almasıdır, sözünü ettiğim. Bu, olsa olsa Telli’nin kalp coğrafyasının büyüklüğü ve enginliğinden kaynaklanır.(Paragrafta Hız ve 2017 YGS Paragraf Soru ve Çözüm Teknikleri-8)

Bu parçada Ahmet Telli’yle ilgili olarak aşağıdakilerin hangisine değinilmiştir?

A)Duygu dünyasına

B) Sözcük evrenine

D)Yenilikçi tavrına

E)Şiirinin kurgusuna

E)Sanatsal tutumuna

Öğreten Çözüm

Konu Nedir?

Bir yazıda ele alınan, üzerinde konuşulan ya da yazı yazılan düşünce, sorun, durum ya da olay.

Gelelim sorumuza

Bu parçada dikkat edilirse Ahmet Telli üzerine konuşulmuş. Yani ana konu Ahmet Telli’dir.

Ama parçada değinileni bulmak için ana konunun en belirgin özelliğine yoğunlaşmalıyız.

Ahmet Telli’nin en belirleyici özelliği: Ahmet Telli, kalbiyle yazar, kalbe yazar ve yazdıkları kalbe ulaşır.

Peki kalbiyle yazmak, kalbe yazmak, yazdıklarının kalbe ulaşması ne demektir?

Ahmet telli’nin duygu dünyasının zengin olduğunu gösterir.

Cevap:A

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

7.Fotoğrafçının işi, sürekli bir seçim yapmaktır. Seçtiği ya da seçmediğidir, başarısını belirleyen. Seçmek bir zorunluluktur onun için. Kadraja dâhil ettikleri ve etmedikleri, çekeceği an, hareket etkisi… Seçtiklerinin oluşturacağı duygu ve düşünce tercih sebebidir fotoğrafçı için.

Bu parçada fotoğrafçının yaptığı işle ilgili olarak vurgulanmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

A) Konularını etkileyici olaylardan ve kişilerden çıkarma

B)Zaman içerisinde belirli bir deneyim düzeyine erişme

C)Dış dünyaya sürekli bir ayıklama eylemiyle yaklaşma

C)”An”ı yakalarken insanda etkili hareket hissi uyandırma

D) Fotoğraflar aracılığıyla tarihin kadrajına notlar düşme

Öğreten Çözüm

Bir Parçada Vurgulanmak İstenen Nedir?

Sözü edilen konunun en önemli bölümüne vurgulanmak istenen denir. Yani bir konunun en önemli yerine vurgulanmak istenen denir.

Bu Parçanın Ana Konusu: Fotoğrafçının tercihi

Vurgulanmak İstenen: Başarısının yaptığı tercihlere bağlı olduğu

Aklınızda Bulunsun!

Siz de bir paragraf sorusunu çözerken öncelikle parçanın ana konusunu ve ana konuyla ilgili özellikle vurgulanmak isteneni bulunuz.

Bu parçada vurgulanmak istenen: fotoğrafçının ayıklama yaparken dış dünyaya sürekli bir ayıklama eylemiyle yaklaşması.

Cevap: C

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

8.Toplum ile sanat arasında öyle bir bağ vardır ki bir toplumun bütün özelliklerini onun sanatsal birikiminde okumak mümkündür. Sanat, sanatçının iç dünyasını dışa yansıtan ayna olduğu gibi, toplumların da aynasıdır. Sanatçı içinde bulunduğu toplumu etkilemekle kalmaz, toplumsal koşullardan da büyük ölçüde etkilenir. Bu dengenin kurulup işlediği toplumlarda, birikim ve değerler gelecek kuşaklara sanat aracılığıyla taşınabilir.

 Bu parçadan hareketle aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz?

A)Her sanat eseri bir ruhun ifadesi, bir şahsiyetin göstergesidir.

  1. B) Sanatçı toplumun değişim ve dönüşümüne öncülük edebilecek bir konumdadır.

C)Toplumların geçmişine ait özellikler ve gelişmeler sanat eserlerinde gözlemlenebilir.

D)Sanat ve toplum arasında göz ardı edilemeyecek kadar güçlü bir ilişki vardır.

E)Gelecek nesillerin beğenisi sanat eserinin tasarımında belirleyicidir.

Öğreten Çözüm

Bu Tip Sorularda ne yapmalıyım?

  • Önce parçanın son iki cümlesini okuyup parçanın özetini ve özünü anlayalım:

Sanatçı içinde bulunduğu toplumu etkilemekle kalmaz, toplumsal koşullardan da büyük ölçüde etkilenir. Bu dengenin kurulup işlediği toplumlarda, birikim ve değerler gelecek kuşaklara sanat aracılığıyla taşınabilir.

Bu iki cümleden sanatçının hem toplumu etkilediği hem de toplumsal koşullardan etkilendiği anlaşılmaktadır.

Bu iki cümleden A, D, C, B seçeneklerine çok rahat ulaşılabilir.

  • Bu işlemden sonra baştan iki cümle okunup yorumlanır ve seçeneklerle bağdaştırılır.

Toplum ile sanat arasında öyle bir bağ vardır ki bir toplumun bütün özelliklerini onun sanatsal birikiminde okumak mümkündür. Sanat, sanatçının iç dünyasını dışa yansıtan ayna olduğu gibi, toplumların da aynasıdır.

Bu iki cümle ile son iki cümlenin aynı anlama geldiğini görmektesiniz. Bu cümlelerden bile yola çıksanız B, C,D, A seçeneklerine varılabilirdi.

“Gelecek nesillerin beğenisi sanat eserinin tasarımında belirleyicidir.” Ne demektir?

“Gelecek nesillerin zevk anlayışı sanat eserinin oluşmasında etkilidir.” anlamına gelmektedir. Parçadan böyle bir yorum çıkmaz.

Püf Noktası:

Bu tip sorularda baştan iki sondan iki cümleyi oku ve seçenekleri ayıkla!

Cevap: E

9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

9.Genlerimizde kayıtlı olan göz ve saç rengi gibi özelliklerin kodları kesindir. Herhangi bir travma veya sıkıntı hâlinde yakalanma riskine sahip olduğumuz rahatsızlıklar da genlerimizde yer alır. Örneğin aynı olay karşısında kimimiz kalp krizi geçirme riskine sahipken kimimiz depresyona girme eğilimindedir. Burada dikkat edilmesi gereken, genlerimizde kayıtlı olan şeyin “risk” veya “eğilim” olup olmadığıdır. Yani mutlaka kalp krizi geçirilecek diye genlerimizde kesin bir kod yoktur. Yaşadığımız herhangi bir olumsuzluk sonrasında yakınlarımızdan göreceğimiz destek, peşi sıra gelen güzel bir olay, bakış açımızın değişmesiyle olaya yüklediğimiz yeni anlam; bizi karamsarlıktan uzaklaştırarak farklı bir tarafa da yönlendirebilir.9 PARAGRAF SORUSU TİPİ 9 ÖĞRETEN ÇÖZÜM TEKNİĞİ

 Bu parçadan hareketle aşağıdakilerin hangisine ulaşılamaz?

A)Bazı fiziksel özellikleri taşıyan genlerin değişmeyen kodları bulunabilir.

B)Benzer durum karşısında kişilerin yaşayacakları olumsuzluklar farklılık gösterebilir.

C)Genlerde risk olarak kodlanan özellikler, çevre etkileşimi sonucunda değişebilir.

D)Üzücü olaylar sonucunda oluşabilecek durumlar, genlerden kaynaklanabilir.

E)Genlerde yer alan risk faktörleri insanların olaylara bakışını etkileyebilir.

ÖĞRETEN ÇÖZÜM

Bu tarz sorularda

  1. Önce soru kökü
  2. Sonra seçenekler
  3. En son parça

Okunmalıdır.

Seçenekler ve parça arasında yapılan anlamsal karşılaştırma sonrasında E seçeneğindeki ifadenin parça yer almadığı görülecektir.

Cevap: B

 

 

 

0
  Related Posts
  • No related posts found.

Yorum Ekle


error: İçerik Korumalıdır !!